Kişisel veri ve gizlilik: temel kavramlar

Güncellendi: 7 Ekim 2026

Bir çevrim içi hizmete üye olduğunuzda adınızdan cihaz bilgilerinize kadar pek çok veri paylaşırsınız. Bu verilerin nasıl işlendiğini anlamak, hangi haklara sahip olduğunuzu bilmek ve gerektiğinde bu hakları kullanabilmek dijital düzenin önemli bir parçasıdır. Bu sayfa genel bilgi sunar; hukuki görüş niteliği taşımaz ve güncel mevzuatın ayrıntıları için resmi kaynakların ya da bir hukukçunun görüşünün esas alınması gerekir.

KVKK'da sık geçen kavramlar

Türkiye'de kişisel verilerin korunması, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ile düzenlenmektedir. Kanunla ilgili metinlerde sıkça karşılaşılan bazı kavramlar şunlardır:

Kişisel veri

Kimliği belirli ya da belirlenebilir bir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgi. Ad, telefon numarası, e-posta adresi ve cihaz tanımlayıcıları bu kapsamda değerlendirilebilir.

Özel nitelikli kişisel veri

Sağlık, biyometrik veriler gibi daha hassas kabul edilen ve daha sıkı koruma gerektiren veri türleri.

Veri sorumlusu

Verilerin hangi amaçla ve hangi yöntemle işleneceğini belirleyen, veri kayıt sisteminin kurulmasından ve yönetilmesinden sorumlu kişi ya da kurum.

Aydınlatma metni

Verilerin hangi amaçla işlendiğini, kimlere aktarılabileceğini ve ilgili kişinin haklarını açıklayan bilgilendirme metni.

Açık rıza

Belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirilmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanan onay.

Hangi veriler paylaşılıyor?

Bir hizmeti kullanırken paylaşılan veriler genellikle birkaç gruba ayrılır. Bunları bilmek, gizlilik metinlerini okurken neye dikkat etmeniz gerektiğini gösterir.

• Kimlik ve iletişim bilgileri: Ad, soyad, doğum tarihi, e-posta adresi, telefon numarası.
• Hesap ve işlem kayıtları: Giriş zamanları, hesap hareketleri, tercih ayarları.
• Cihaz ve bağlantı bilgileri: Cihaz modeli, işletim sistemi, IP adresi, tarayıcı türü.
• Davranış verileri: Hangi sayfalara bakıldığı, ne kadar süre kalındığı, hangi bölümlerin tıklandığı.

Paylaşmadan önce sorulabilecekler

1. Bu bilgi, hizmeti kullanmam için gerçekten gerekli mi?
2. Aydınlatma metninde bu verinin hangi amaçla kullanılacağı açıkça yazıyor mu?
3. Pazarlama iletişimi için ayrı bir onay isteniyor mu ve bu onayı vermeden de hizmeti kullanabiliyor muyum?

Çerezler ne işe yarar?

Çerezler, bir siteyi ziyaret ettiğinizde tarayıcınıza kaydedilen küçük metin dosyalarıdır. Oturumunuzun açık kalması ya da dil tercihinizin hatırlanması gibi temel işlevler için kullanılırlar. Bunun yanında ziyaretçi istatistiği tutmak veya ilgi alanına göre içerik göstermek amacıyla da kullanılabilirler.

Birçok sitede çerez tercihlerini yönetebileceğiniz bir panel bulunur. Ayrıca tarayıcı ayarlarından mevcut çerezleri silebilir, üçüncü taraf çerezlerini kısıtlayabilirsiniz.

Bilgi ve silme talebi

KVKK, ilgili kişilere verilerinin işlenip işlenmediğini öğrenme, işlenmişse bilgi isteme, yanlış verilerin düzeltilmesini ve belirli koşullar altında silinmesini talep etme gibi haklar tanır. Bu tür talepler genel olarak veri sorumlusuna yazılı biçimde ya da kurumun belirlediği yöntemlerle iletilir. Aydınlatma metinlerinde başvuru yolu çoğunlukla belirtilir.

Silme talebinin her zaman tüm verilerin hemen yok edilmesi anlamına gelmediğini bilmek de önemlidir. Bazı kayıtlar, ilgili mevzuat gereği belirli bir süre saklanmak zorunda olabilir. Talebinizin sonucunu ve gerekçesini yazılı olarak istemek, sürecin takibini kolaylaştırır.

Gizliliği gündelik alışkanlığa dönüştürmek

Kullanmadığınız hesapları kapatmak, pazarlama iletişimi onaylarını gözden geçirmek ve tarayıcı çerezlerini ara sıra temizlemek, verilerinizin kontrolünü elinizde tutmanın basit yollarıdır. Yalının kilerinde neyin saklandığını bilmek, kapıyı kime açtığınızı bilmek kadar önemlidir.

18 yaş altındakiler için uygun değildir. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; herhangi bir platformu önermez.